Żebractwo. Studium prawnokarne

Żebractwo. Studium prawnokarne

Żebractwo to zjawisko społeczne, którego historyczny rodowód sięga rozwoju pierwszych cywilizacji. Wówczas to zaczęto rozróżniać i nazywać problemy społeczne, wśród których, obok ubóstwa, pojawiło się żebractwo. Wpisane w kontekst religijny, obyczajowy i ekonomiczny przeobrażało się ono wraz z upływem wieków, lecz do dzisiaj zachowało swój pierwotny obraz oparty na wyobrażeniu wyciągniętej dłoni. Istotne jest jednak tło tego gestu, które kształtuje kompleksowe wyobrażenie o nim. Mowa tutaj w szczególności o ewolucjach społecznych i gospodarczych, jakie nastąpiły na świecie, w tym w Polsce, a które to miały wpływ na postrzeganie tego zjawiska, a co za tym idzie jego akceptację bądź potrzebę wyrugowania z przestrzeni publicznej. Żebractwo kojarzone jest z reguły z postacią patologii społecznej. Jest zjawiskiem powszechnie namacalnym w skali światowej, będąc przy tym wizerunkiem w pierwszym odczuciu tożsamym co do swej formy. Dopiero bliższe jego poznanie sugeruje występowanie form żebractwa, które odbiegają od pierwotnej postaci wyciągniętej dłoni w przestrzeni publicznej. Co istotne, ewolucji poddane zostały również przyczyny żebractwa, które choć nieodzownie wpisane w kontekst ekonomiczny, uległy przeobrażeniom, tak jak cały obszar życia społecznego. Zmiany te, dostrzegalne dopiero przy dokładnym zbadaniu zjawiska, nie zachwiały jednak pierwotnej idei żebractwa opartej na potrzebie uzyskania wsparcia od drugiej osoby. Z racji tego, iż żebractwo uznano za zjawisko zagrażające porządkowi i spokojowi publicznemu, znalazło się ono w obszarze zainteresowania prawa karnego. Ochrona tej sfery, mająca na celu zapewnienie bezpieczeństwa i psychicznego komfortu człowieka, wyklucza ze społecznej tolerancji określone formy żebractwa, które uznaje za postaci społecznie szkodliwe. Te dotychczas nie zostały jednak kompleksowo zbadane i wyeksponowane w formie naukowego wywodu. Fakt ten legł u podstaw podjęcia próby zgromadzenia i usystematyzowania dotychczasowych doświadczeń, w szczególności prawnych, związanych...
Aktualne zagadnienia pozakodeksowego prawa karnego i prawa wykroczeń

Aktualne zagadnienia pozakodeksowego prawa karnego i prawa wykroczeń

Wśród wielu podziałów prawa karnego istotne znaczenie ma rozróżnianie prawa karnego kodeksowego i pozakodeksowego. To pierwsze utożsamiane jest z Kodeksem karnym, który jest podstawowym aktem prawnym systemu prawa karnego – przede wszystkim prawa karnego materialnego, choć nie jest to jedyne jego źródło. Oprócz niego przepisy karne zawiera bowiem wiele ustaw regulujących różne obszary, które niejako „przy okazji” mają także przepisy karne typizujące rozmaite przestępstwa i wykroczenia w zakresie przestrzeni, których ustawy te dotyczą. To one tworzą pozakodeksowe prawo karne, które rozproszone jest właśnie po tych licznych ustawach. (…) Ustaw zawierających przepisy karne przybywa, a zatem i przestrzeń tytułowana jako pozakodeksowe prawo karne rozszerza się. (…) W sumie w książce zaprezentowano dwanaście różnych obszarów pozakodeksowego prawa karnego, które potwierdzają jego rozciągłość, ale też aktualność. Wdzięczni zatem jesteśmy wszystkim autorom za to, że zechcieli wziąć udział w przedsięwzięciu mającym na celu przynajmniej częściowe zgłębienie pozakodeksowego prawa karnego i przybliżenie jego elementów wszystkim z jakichkolwiek względów zainteresowanym tą problematyką. Należeć do nich mogą praktycy prawa, ale też jego teoretycy, jak i ci, którzy dopiero podczas studiów przygotowują się do wejścia w te role. (…) Książka jest owocem zaangażowania naukowców Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy. ( z Wprowadzenia...